Kryeministri Edi Rama, njëkohësisht edhe kryetar i Këshillit Kombëtar të Territorit (KKT), ka firmosur një tjetër leje ndërtimi që ngre pikëpyetje të forta mbi mënyrën e dhënies së këtyre autorizimeve, veçanërisht në zona të ndjeshme dhe historike të Tiranës.
Përfitues këtë herë rezulton të jetë Rei Xhakolli, djali i kryetarit të Bashkisë së Pogradecit, Ilir Xhakolli. Sipas dokumenteve, ai do të ndërtojë një kullë 16-katëshe në Njësinë Administrative Nr. 8 në Tiranë, një zonë e njohur për karakterin e saj historik dhe urban.
Dyshimet lidhen me faktin se si individë me lidhje të drejtpërdrejta politike arrijnë të sigurojnë leje ndërtimi me lehtësi të konsiderueshme, sidomos për projekte me ndikim të madh urban.
Projekti “Mara Palace” në zemër të Tiranës
Sipas dokumenteve, në maj 2026, KKT ka miratuar lejen e ndërtimit për objektin e quajtur “Mara Palace”. Projekti parashikon një ndërtesë multifunksionale me:
- 16 kate mbi tokë
- 3 kate nëntokë
- funksion rezidencial dhe shërbime
Objekti do të ndërtohet në rrugën “Dervish Hekali”, në një zonë me pozicion strategjik dhe të rrethuar nga akse kryesore rrugore.
Sipas përshkrimit teknik:
- Sipërfaqja e truallit: 537 m²
- Sipërfaqja e ndërtimit mbi tokë: 4992 m²
- Sipërfaqja nëntokë: 1321 m²
- Koeficienti i shfrytëzimit: 58.07 %
- Intensiteti i ndërtimit: 9.29
Zonë me presion urban dhe trashëgimi në zhdukje
Dokumentet theksojnë se zona karakterizohet nga:
- densitet mesatar në të lartë ndërtimi
- trafik i rënduar ditor
- akses i mirë në transport publik
- mungesë hapësirash parkimi
Afërsia me shkollën e Kuqe e vendos truallin në një zonë me fluks të lartë këmbësorësh, sidomos gjatë orareve shkollore.
Megjithëse projekti parashikon një brez gjelbërimi përgjatë kufijve të parcelës, ekspertët ngrenë dyshime se, për shkak të koeficientit të lartë të ndërtimit dhe afërsisë me ndërtesa të tjera shumëkatëshe, hapësirat e gjelbra mund të mbeten minimale në praktikë.
Transformimi i “Tiranës autoktone”
Zona ku do të ndërtohet kulla konsiderohej deri para pak vitesh si pjesë e “Tiranës autoktone”, me banesa tradicionale dhe identitet historik.
Sot, pjesa më e madhe e këtyre ndërtesave janë shembur, duke i lënë vend ndërtimeve shumëkatëshe. Ky zhvillim ka sjellë një transformim të thellë urban, ku betoni po zëvendëson gradualisht trashëgiminë arkitekturore të qytetit.
Kush qëndron pas kompanisë
Sipas të dhënave nga Qendra Kombëtare e Biznesit, kompania zhvilluese “Am & Zo” sh.p.k. ka si aksionerë:
- Rei Xhakolli
- Orges Cunge
Të dy janë rreth 31 vjeç dhe kompania është themeluar vetëm pak vite më parë.
Lidhjet politike dhe karriera e shpejtë
Rei Xhakolli është djali i Ilir Xhakollit, një figurë e njohur politike që:
- ka qenë doganier për vite me radhë
- më pas deputet
- dhe që prej vitit 2019 kryetar i Bashkisë së Pogradecit
Pas vitit 2013, ai është pjesë e mazhorancës aktuale.
Karriera e të birit ka kaluar nga:
- punësimi në administratën shtetërore (përfshirë sektorë që lidhen me tenderat)
- një pozicion në kompaninë shtetërore “Albgaz”
- deri tek përkushtimi i plotë në biznesin privat të ndërtimit që prej vitit 2023
Sipas të dhënave, vitet e fundit kanë qenë tepër fitimprurëse për familjen, ndërsa përfshirja në sektorin e ndërtimit ka ardhur paralelisht me rritjen e ndikimit politik.
Dyshimet kryesore
Rasti ngre disa pikëpyetje thelbësore:
- A po përdoren lidhjet politike për përfitime në sektorin e ndërtimit?
- Si po jepen lejet për ndërtime të mëdha në zona historike?
- A po respektohen standardet urbanistike dhe interesi publik?
Ndërkohë që Tirana vazhdon të ndryshojë me ritme të shpejta, raste të tilla shtojnë debatet mbi transparencën dhe mënyrën e zhvillimit urban në kryeqytet.
